Tijdens mijn middelbare schooltijd maakte ik al kennis met Homeros en zijn twee beroemde werken de Ilias en de Odyssee. Beide epische gedichten bevatten een groot aantal mythen en sagen, en vormen samen de oudst bekende Oudgriekse literaire werken. Of ze werkelijk door één persoon of door een groep auteurs geschreven zijn, daar bestaat echter nog altijd geen zekerheid over. Maar hoe dan ook, de teksten zouden geschreven zijn rond het jaar 750 vóór het begin van onze jaartelling. Heel precies weten we dat niet, het kan ook een halve eeuw eerder of later geweest zijn. De verhalen zelf zijn in elk geval nog ouder. Ze werden eeuwenlang mondeling doorverteld en gezongen voordat ze op schrift werden gesteld.
De Odyssee (in het Grieks: Ὀδύσσεια) is een lang heldendicht (epos) van om en bij de 12.000 versregels, dat voornamelijk de zwerftocht van Odysseus beschrijft. Odysseus is de koning van het eiland Ithaka, die na het einde van de Trojaanse Oorlog (die tien jaar duurde) zijn weg terug naar huis zoekt (en daar nog eens zowat tien jaar over doet).
Als je de Odyssee wilt lezen en geen Oudgrieks kent, dan zou ik je aanraden om niet de eerste de beste vertaling van het werk van Homeros te lezen, maar wel de versie die Stephen Fry in 2024 heeft uitgebracht. Sir Stephen Fry – ja, vorig jaar werd hij door King Charles geridderd en hij mag zich nu dus sir noemen – is gekend van film en tv en heeft ook al een behoorlijk aantal boeken, zowel fictie als non-fictie, op zijn naam staan. In de voorbije jaren bracht hij vier boeken uit waarin hij de Griekse mythen op een boeiende manier opnieuw vertelt. Het vierde en laatste deel van die reeks is Odyssey, en het is ook in het Nederlands vertaald.
Maar nu is er dus ook de film, een film van epische proporties, van niemand minder dan Christopher Nolan. Nolan is niet de eerste de beste. Hij heeft al heel wat bijzonder succesvolle en knap gemaakte films op zijn naam staan, waarvan The Dark Knight, Inception, Interstellar, Dunkirk, Tenet en Oppenheimer er maar enkele zijn.
Er zitten heel wat bekende acteurs en actrices in de film. De hoofdrol is weggelegd voor Matt Damon als Odysseus. Andere belangrijke personages worden vertolkt door onder anderen Tom Holland (Odysseus’ zoon, Telemachus), Anne Hathaway (Odysseus’ vrouw, Penelope), Zendaya (Athena, godin van de wijsheid), Charlize Theron (Kalypso, dochter van Atlas), Lupita Nyong’o (Helena van Troje, dochter van Zeus en Leda), Jon Bernthal (Menelaos) en Benny Safdie (Agamemnon).
Uniek aan The Odyssey is dat de volledige film, die bijna drie uur duurt, in IMAX 70mm-formaat gedraaid werd, wat echt wel een bijzondere uitdaging was. Zo’n IMAX-camera is een groot, log toestel, dat met 70 mm-film werkt (het grootst mogelijke filmformaat) en behoorlijk wat lawaai maakt. Om dat lawaai tijdens de opnames te dempen zodat de dialogen opgenomen konden worden, werd er een geluidsdichte behuizing omheen gezet, wat het ding natuurlijk nog groter en logger maakte. Het was een hele opdracht om die camera overal mee te nemen op locatie, zowel in de bergen als op zee. Ja, heel wat scènes die zich op zee afspelen werden niet in een groot bassin in de studio gefilmd, maar écht op zee, om de beelden zo realistisch mogelijk te maken. De filmspoel draait horizontaal en aan een grote snelheid, zodat na drie minuten filmen de spoel telkens vervangen moet worden!
IMAX 70mm is een analoog filmformaat, niet digitaal dus, maar wel met een bijzonder grote beeldresolutie. Het aantal zalen waarin de film in deze versie te zien is, is erg beperkt. In Europa zijn er slechts vijf IMAX-zalen waar je The Odyssey in dit formaat kunt gaan bekijken (wees gerust, andere zalen vertonen de film ook, maar dan in een standaard bioscoopformaat of een kleiner IMAX-formaat). Eén van die vijf is Kinepolis Brussel, die speciaal voor deze film zijn IMAX-zaal verbouwde en een 70mm-projector liet installeren! Het is de enige zaal in de Benelux waar je Nolans The Odyssey in het oorspronkelijke formaat kunt gaan bekijken.
In België zijn er ondertussen al vijf IMAX-zalen: naast Brussel ook in Antwerpen, Hasselt, Luik en Charleroi, maar enkel de zaal in Brussel kan (sinds kort) IMAX 70mm aan. De andere IMAX-bioscopen gebruiken IMAX-laserprojectie (en vertonen gedigitaliseerde versies van IMAX-films).
Ik ben de film gisteren in Kinepolis Brugge gaan bekijken. Geen IMAX dus, maar wel inclusief een deskundige inleiding door Nadia Sels, experte in de klassieke mythologie, onder de noemer ‘Film & Facts’. Professor Sels bezorgde het publiek heel wat interessante achtergrondinformatie over de Odyssee en had daarbij zowel aandacht voor de absolute leek als voor wie al meer vertrouwd is met het epos van Homeros en de Griekse mythologie. De film is nu al een enorm succes en zal zeker nog een hele tijd in de bioscoopzalen te zien blijven. Ik ga de film beslist nog een keer bekijken, maar dan op het grote IMAX-scherm in Brussel!
Daar moet ik wel wat dieper voor in de buidel tasten. Een ‘gewoon’ bioscoopticket is bij snoepgigant Kinepolis sowieso al niet goedkoop, en bovendien komen daar doorgaans nog allerlei supplementen bij, zoals een supplement voor een 3D-film, een supplement voor een film van lange speeldur, een supplement voor Laser Ultra of ScreenX, etc. Voor een IMAX-ticket in Kinepolis Brussel moet je maar liefst 31,20 euro neertellen! In de IMAX-zaal van Kinepolis Antwerpen betaal je 21,20 euro. In Nederland kan het een heel stuk goedkoper. Ter vergelijking: voor een IMAX-voorstelling bij Pathé Spuimarkt in Den Haag betaal je slechts 16,50 euro!
Velen zullen het met mij eens zijn dat een ‘gewoon’ bioscoopticket bij Kinepolis eigenlijk al veel te duur is. Dat heeft vele filmliefhebbers er de voorbije jaren ongetwijfeld toe aangezet om minder films in de bioscoop te gaan bekijken, zeker nu grote tv-schermen erg betaalbaar zijn geworden en er een bijzonder groot filmaanbod is via allerlei streamingdiensten. Ook streamingdiensten hebben natuurlijk hun prijskaartje, maar in vergelijking met de bioscoop is dat peanuts. Voor de prijs van een bioscoopticket bij Kinepolis kun je bij Netflix een hele maand lang zo veel films en series streamen als je wilt. Bovendien kan dat bij Netflix reclamevrij; bij Kinepolis word je, ondanks het dure ticket, ook nog eens verplicht om een kwartier lang naar idiote reclames te kijken. Maar dat weiger ik pertinent. Als ik op mijn eentje naar de bios ga, zit ik tijdens de reclames op mijn smartphone te lezen, want aan irritante reclames heb ik totaal geen boodschap en mijn tijd is kostbaar. Bij de trailers ben ik natuurlijk wél met mijn volle aandacht bij het scherm, want dat maakt een essentieel deel uit van de bioscoopervaring.
Het aantal bioscoopbezoeken zit zowel in Nederland als in België nog altijd onder het peil van tien jaar geleden, en daar zullen de gestegen ticketprijzen ongetwijfeld voor iets tussen zitten. Na de spectaculaire terugval in de coronajaren 2020 en 2021 is het bioscoopbezoek weer gestegen, maar het blijft in beide landen nog altijd ruim onder de aantallen van 2019. Het lijkt er dus op dat heel wat mensen, net als ik, minder films in de bioscoop gaan bekijken en geduldig afwachten tot ze de film gewoon thuis kunnen zien via streamingkanalen of fysieke media.
Maar voor een film als The Odyssey maken velen ongetwijfeld een uitzondering, en terecht! Kinepolis zal dat ongetwijfeld merken aan de omzet. Als je The Odyssey in IMAX Brussel of in een andere IMAX-zaal wilt gaan bekijken, weet dan dat al heel wat voorstellingen uitverkocht zijn en dat je dus wellicht nog wat geduld zult moeten hebben. Maar ieder die bereid is om voldoende euro’s neer te tellen en naar Brussel af te zakken, krijgt de kans. Er zijn al extra voorstellingen gepland, las ik gisteren nog tijdens de reclame.
kinepolis.be/nl/content/film-facts-odyssey
www.imdb.com/title/tt33764258
Geen opmerkingen:
Een reactie posten